Główne zasady montażu wodomierzy
Brak zachowania wymagań montażowych może spowodować istotne zmiany własności metrologicznych wodomierza tj. zawyżenie lub zaniżenie wskazań.
Zestaw wodomierzowy składa się, licząc w kierunku napływu wody, kolejno z:
1. Zaworu równoprzelotowego albo zasuwy przed wodomierzem (w zestawach wodomierzy przemysłowych za zaworem przed wodomierzem stosuje się filtry siatkowe z zachowaniem odpowiedniej odległości od wodomierza).
2. Konsoli wodomierzowej lub w przypadku wodomierzy przemysłowych z króćców wraz z łącznikiem kompensacyjnym.
3. Zaworu równoprzelotowego albo zasuwy za wodomierzem.
Według normy ISO 4064-1 wodomierz w czasie normalnej eksploatacji musi być całkowicie wypełniony wodą, przewód za wodomierzem nie może się obniżać.
Bezpośrednio za zestawem wodomierzowym powinien być zamontowany zawór zwrotny antyskażeniowy, który ma chronić sieć wodociągową przed wtórnym skażeniem wody z instalacji.
Wymagania dotyczące zabezpieczenia przed wtórnym zanieczyszczeniem wody wodociągowej opracowano min. przez Centralny Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Techniki Instalacyjnej INSTAL (COBRTI INSTAL) - zeszyt 1 (2001 rok) - "Zabezpieczenie wody przed wtórnym zanieczyszczeniem"
Istnieją normy PN-EN dla różnych typów zabezpieczeń.
Zastosowanie zaworu zwrotnego antyskażeniowego wynika z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - §113 ust. 7 (Dz. U. 2002, Nr 75, Poz. 690 z późn. zm.).
Skład zestawu wodomierzowego wodomierza domowego wraz z zaworem antyskażeniowym:
zawór m-83 równoprzelotowy ocynkowany, - łącznik mosiężny przed wodomierzem, - wodomierz, - łącznik mosiężny za wodomierzem, - zespół zabezpieczający przed napływem zwrotnym.
Konsolę wodomierza stanowi: łącznik mosiężny przed wodomierzem, - wodomierz, - łącznik mosiężny za wodomierzem.
Skład zestawu wodomierzowego wodomierza przemysłowego wraz z zaworem antyskażeniowym:
zasuwa żeliwna kołnierzowa, - filtr siatkowy, - kształtka FFR-zwężka dwukołnierzowa, - kształtka FF, - króciec dwukołnierzowy, - wodomierz, - kształtka montażowo-demontażowa (tzn. kształtka kompensacyjna dławicowa), - zawór zabezpieczający przed napływem zwrotnym.
Odcinki przewodu przed i za wodomierzem muszą być wykonane współosiowo jako odcinki proste.
Należy zachować odpowiednie długości. Długości podaje producent wodomierzy. Zwykle przyjmuje się, że długości odcinków prostych przed i za wodomierzem nie mogą być mniejsze niż: L≥5d przed wodomierzem oraz L≥3d za wodomierzem , gdzie L - długość odcinka prostego [mm], d - średnica przewodu (rury) [mm].
Wyjątek stanowią wodomierze objętościowe ("tłokowe"), które nie wymagają odcinków prostych przed ani za wodomierzem. Wodomierze objętościowe posiadają komorę pomiarową, w której tłok umieszczony mimośrodowo wprawiany jest w ruch przez przepływającą wodą odmierzając przy tym porcje wody.
Wyjątek stanowią wodomierze objętościowe ("tłokowe"), które nie wymagają odcinków prostych przed ani za wodomierzem. Wodomierze objętościowe posiadają komorę pomiarową, w której tłok umieszczony mimośrodowo wprawiany jest w ruch przez przepływającą wodą odmierzając przy tym porcje wody.
Wodomierz powinien być zamontowany w pozycji poziomej, na wysokościach od podłogi: min. 30 cm, maks. 150 cm.
W celu prawidłowej pracy wodomierza powinny być zachowane następujące wymagania instalacyjne:
1. Miejsca zabudowy wodomierza muszą być zabezpieczone przed uszkodzeniami mechanicznymi i nie narażone na wstrząsy lub wibracje.
2. Wodomierz nie może być narażony na naprężenia pochodzące od przewodów przyłącza lub instalacji. Zestaw wodomierzowy musi być zabudowany w konsoli wodomierzowej lub podparty na cokole tak aby elementy zestawu wodomierzowego nie mogły zmienić swojego położenia pod naporem uderzenia wodnego.
Zobacz krótki film dotyczący nieszczelności połączeń wodomierza
3. Wodomierz nie może być wbudowany w instalacjach cieplej wody użytkowej, w której występuje cyrkulacja wody - w takim przypadku licznik wody mierzyłby przepływ wody w obiegu cyrkulacji wody zamiast ilości faktycznie zużytej wody.
4. Wodomierz należy zabezpieczyć przed zbyt wysoką temperaturą.
5. Uszczelki przy wodomierzu powinny być zakładane współosiowo względem przewodu i w taki sposób aby nie powodowały przewężeń w świetle przewodu, ponieważ wprowadzi to błąd wskazań wodomierza (zakłócenie kształtu strugi wody lub jej zniekształcenie)
Opracowano na podstawie: "Gospodarka wodomierzowa. Wyzwania i możliwości" - Tomasz Cichoń, Jadwiga Królikowska, Elżbieta Nachlik (wydawnictwo Politechnika Krakowska , nakład 300 egz., 2020 r.)
